Anarchia, tak jak ja ją rozumiem, to skłonność do takiego myślenia i działania, które próbuje rozpoznać struktury władzy i dominacji, domaga się, by wykazały swoją prawomocność, a jeśli nie może tego zrobić, stara się władzę ominąć.
Noam Chomsky

Jesteś na archiwalnej wersji strony internetowej - przejdź na aktualną wersję rozbrat.org

Zemsta: Łukasz Surowiec „Barbórka w Zemście” 
Wezmę udział! (zaloguj się).
Kiedy:
04.12.2013 (środa) godz.: 20:00
Gdzie:
Klub/Księgarnia ZEMSTA - Poznań
Kategoria:
Inne

ŁUKASZ SUROWIEC – „BARBÓRKA W ZEMŚCIE”


kurator: Stanisław Ruksza


„biedacy z poddaszy naiwnie i spontanicznie formułują sądy trafniejsze i śmielsze niż wytworni panowie, wielcy mówcy, wahający się wciąż mędrcy”
Jean Varlet


Wystawa Łukasza Surowca „BARBÓRKA W ZEMŚCIE” ma charakter sklepu i składa się z przeznaczonych do sprzedaży obiektów należących do dwóch toczących się projektów artysty – „Szczęśliwego Nowego Roku" i „Czarne diamenty", a także z pokazu filmów dokumentujących obie prace.

Oba projekty ukazują metody, jakich używa artysta - wytwarzanie prototypów radykalnych społecznych działań, za pomocą którego pragnie bezpośrednio zaingerować w rzeczywistość „przetrwania" wyrzuconych - „zbytecznych" (Bauman) z kapitalistycznego systemu. Surowiec podejmuje się trudnej roli sytuacjonisty - akcjonizmu pierwszej potrzeby w „rzeczywistości najniższej rangi".

Jednocześnie ingerencja i pomoc, jaką proponuje, idzie w poprzek wypracowanym konwencjom, sposobom wypracowanym przez np. służby socjalne, które automatycznie racjonalizują życie, ograniczając subiektywność, podmiotowość człowieka.

W metodzie tej nie brak zamierzonego przerysownia, szaleństwa i naiwności, tak potrzebnej, żeby jeszcze dzisiaj zajmować się sztuką, jeśli chcemy wciąż zyskać dzięki niej intensywność przeżywania życia.

***

Czteroczęściowy film dokumentalny „Szczęśliwego Nowego Roku" (2010-2013) powstał w nielegalnie zbudowanym domu w centrum Katowic. Bezdomni zbudowali prowizoryczny dom na miarę swoich możliwości. Nie skorzystali z pseudosocjalnej pomocy państwa. Nie zamieszkali w noclegowni. Wybrali życie na swoich zasadach: odnawiają „praktyki zbieracko-łowieckie”, zbierają złom, handlują na targu.

Jak mówi artysta: „to opowieść o owej społeczności, z własnym systemem wartości, praw i obowiązków, która stara się przetrwać w kapitalistycznej dżungli. To opowieść o bezradności, sytuacji bez wyjścia, marzeniu o dachu nad głową lub skrawku ziemi, skąd nikt ich nie wygoni. Nie rozumieją pojęcia „pustostanów”. Nie rozumieją, dlaczego nie mogą tam przebywać. Nie rozumieją śmierci tych, którzy zamarzli. To opowieść o ludziach, na których przyjęcie neoliberalny polityk nie jest wciąż gotowy”.

Projekt Łukasza Surowca daleki jest od idealizowania i i fetyszyzacji biedy, Innego etc., typowego dla wielu projektów artystycznych, będących jedynie przykładem „miękkiej inżynierii”, łagodzącej realny wydźwięk problemu. Filmy pokazują poczucie wstydu, bezdomność, samotność, zagrożenia (np. śmierć przez zamarznięcie), ale i wyrazistą świadomość własnej pozycji społecznej – tego, na ile wyceniony jest ich dzień życia (np. 12 – 15 zł – na podstawie kwitu ośrodka pomocy społecznej, np. Fundacji Brata Alberta), marzenia o własnym domu.

Niedawno Surowiec wraz z bezdomymi dokonał remontu nielegalnie postawionego domu i planują go przykryć dachem. Artysta produkuje dachówki – każda opatrzona numerem i sygnaturą, które można kupować po jednej albo po kilka (będzie je można nabyc również w Zemście). Nabywcy dostaną akty własności, będą współwłaścicielami dachu.

Jak mówi Surowiec: „Jeśli dach będzie miał, dajmy na to, dwustu właścicieli, którzy będą mogli potwierdzić swoje prawa odpowiednim dokumentem, trudniej go będzie rozebrać ". Groźba rozbiórki domu i kolejnej eksmisji ciąży nad bohaterami „Szczęśliwego Nowego Roku" nieustannie. „Mogliby nas stąd wyrzucić, gdybyśmy obniżali wartość tego terenu. Tylko że my, dokonując tutaj remontu, właściwie ją podwyższamy. Poza tym, skoro dom jest remontowany w ramach artystycznej akcji, sam staje się dziełem sztuki. A z dziełami sztuki to jest tak, że nawet jeśli stoją na czyjejś własności, nie można ich bezkarnie niszczyć. To walka z systemem za pomocą systemu" – komentuje artysta.

W innym projekcie Surowca „Czarne diamenty" (2012-2013), artysta zakupił tonę węgla, a trzech byłych górników przerobiło, jak dotąd, ponad 700 kilogramów na czarne diamenty. Niczym w tytule sztuki Pawła Demirskiego „Diamenty to węgiel, który wziął się do roboty", wykluczeni zostali przywróceni na łono neoliberalnej logiki. Po utracie pracy zajmują się teraz sztuką. Wykonują rzeźby w węglu (niczym pamiątki dla turystów na Śląsku w PRL-u) o kształcie szlifowanych diamentów, które sprzedawane (50 zł za sztukę) służą rozwojowi ich nowego biznesu – manufaktury artystycznej.

Podczas wystawy można również kupić opakowane w ładne pudełka rzeźby – diamenty, z których dochód posłuży produkcji kolejnych. Prezentowany jest także film z procesu powstawania rzeźb – węglowej manufaktury.

Projekty Surowca z premedytacją reprodukują, powielają stereotypy związane z wykluczonymi. Zamiast proponować im iluzję zmiany nieosiągalnego statusu, artysta oferuje im prototypy bezpośredniej zmiany – narzędzia, obiekty, domy, plany dzielnic, programy własnego biznesu. Nie są to jednak tylko obiekty galeryjne (na wzór prac Krzysztofa Wodiczki). One nadają się do użycia i są używane.

***

Otwarciu wystawy w Zemście towarzyszy pokaz filmu „Poczekalnia", powstałego podczas głośnej wystawy artysty „Dziady" w krakowskim Bunkrze Sztuki. To dokument z eksperymentu o przestrzeni performatywnej, dostępnej przez 24 godziny na dobę w piwnicy galerii, a będącej częścią wystawy artysty w Krakowie. Przestrzeń nazwana „poczekalnią" została oddana wszystkim, ze szczególnym wskazaniem dla: dziadów, odmieńców, performerów życia.
Przestrzeń była poczekalnią (do czekania np: na wiosnę, na ważne wydarzenie, na zmiany itd.) ale i potencjalnym miejscem, w którym może dojść do realizacji ukrytych pragnień, jak i wydarzeń potocznej rzeczywistości (spanie, jedzenie etc.).

„Poczekalnia" była prototypem anarchicznej przestrzeni, w której zawieszono zasady umowy społecznej. Spróbujmy sobie wyobrazić i zrealizować taką przestrzeń (rodzaj social fiction), do której dostęp będzie dobrowolny i w której możliwa będzie realizacja wszystkiego.


Łukasz Surowiec – artysta sztuk wizualnych, używa różnych mediów. Studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie i Poznaniu oraz Universität der Künste w Berlinie. Brał udział w 7 Berlin Biennale z projektem Berlin – Birkenau, który pokazywał również w Whitechapel w Londynie oraz w Hong Kong City Hall. Wystawiał m.in. w Konstmuseum w Kalmar, CSW Kronika w Bytomiu, Ars Agenda Nova w Krakowie i Instytucie Sztuki Wyspa w Gdańsku. Mieszka i pracuje w Bytomiu.

Stanisław Ruksza – kurator wystaw, historyk sztuki, autor tekstów o współczesności. Dyrektor programowy Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu, gdzie realizuje projekty łączące sztukę wizualną z innymi dziedzinami kultury, naukami społeczno-politycznymi, alternatywną turystyką oraz praktycznym aktywizmem.

Partner wydarzenia: CSW Kronika w Bytomiu

Miejsce

Miejsce:
Klub/Księgarnia ZEMSTA
Ulica:
Fredry 5/3A
Miasto:
Poznań

Nie masz uprawnień, aby dodawać komentarze. Musisz się zarejestrować

Najnowsze informacje

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Petycja Popieram Rozbrat. Akcja #rozbratzostaje!

Poznań :: 08 czerwca :: Komentarze (0)

Petycja Popieram Rozbrat. Akcja #rozbratzostaje!

W ramach kampanii obrony Rozbratu zachęcamy do działań w mediach społecznościowych – szczegóły poniżej – powstała również petycja Popieram Rozbrat. Zachęcamy do jej podpisania i udostępniania

Więcej...

„Alarm!” Fałszywe informacje dziennikarzy z TVP

Poznań :: 06 czerwca :: Komentarze (0)

„Alarm!” Fałszywe informacje dziennikarzy z TVP

5 czerwca TVP wyemitowała „reportaż” z serii „Alarm!”. Jak podaje TVP jest to: „Reporterski program telewizyjnej Jedynki, w którym pojawiają się dziennikarskie interwencje, śledztwa, opowieści o realnych problemach Polski i Polaków”. Tym razem Jedynka interweniowała w sprawie działaczy społecznych związanych Rozbratem, którzy od 25 lat walczą z eksmisjami i czyścicielami...

Więcej...

Zielone miasta przyszłości - Dialog Obywatelski - relacja

Poznań :: 23 maja :: Komentarze (0)

Zielone miasta przyszłości - Dialog Obywatelski - relacja

23 maja na wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM, na poznańskim Morasku, odbyło się spotkanie “Zielone miasta przyszłości - Dialog Obywatelski” z udziałem prezydenta Poznania Jacka Jaśkowiaka i Komisarz ds. Rynku Wewnętrznego i Usług Komisji Europejskiej Elżbiety Bieńkowskiej.

Więcej...

Rozbrat – byliśmy, jesteśmy, będziemy! Groźba eksmisji Rozbratu po 25 latach istnienia

Poznań :: 15 maja :: Komentarze (0)

Rozbrat – byliśmy, jesteśmy, będziemy!  Groźba eksmisji Rozbratu po 25 latach istnienia

W październiku mija 25 lat funkcjonowania Rozbratu, lecz jego przyszłość znów jest zagrożona. Komornik chce zlicytować działkę, którą zajmujemy. Nie oddamy Rozbratu bez walki!

Więcej...

Poznańscy nauczyciele pod Urzędem Miasta – relacja z manifestacji

Poznań :: 27 kwietnia :: Komentarze (0)

Poznańscy nauczyciele pod Urzędem Miasta – relacja z manifestacji

6 kwietnia 2019 tłum nauczycielek i nauczycieli (ponad 1000 osób) wypełnił dziedziniec przed poznańskim Urzędem Miasta (Plac Kolegiacki). Protestujący domagali się informacji czy dostaną pieniądze za czas akcji strajkowej, zawieszonej dzień wcześniej decyzją szefa Związku Nauczycielstwa Polskiego, Sławomira Broniarza. Taka deklaracja padła ze strony prezydenta Jacka Jaśkowiaka na początku strajku....

Więcej...

Najnowsza publicystyka

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Niewiarygodny triumwirat: Ikonowicz, Zandberg... Witkowski

Polityka :: 28 lutego :: Komentarze (0)

Niewiarygodny triumwirat: Ikonowicz, Zandberg... Witkowski

Dziś poznańska WTK doniosła, że Waldemar Witkowski, polityk Unii Pracy, idzie do wyborów euro-parlamentarnych ramię w ramię z Adrianem Zandbergiem i Piotrem Ikonowiczem. Witkowski – możemy śmiało to napisać – jest jednym z najbardziej skompromitowanych działaczy tzw. lewicy. Przedstawiciel postkomunistycznej nomenklatury w najgorszym wydaniu. WTK wypomniało mu fakt, iż nie...

Więcej...

Dziki – protestować czy nie?

Ekologia :: 12 stycznia :: Komentarze (0)

Dziki – protestować czy nie?

Wróciłem ze studia telewizji WTK. Miałem tam pogadankę z poznańskim rzecznikiem PZŁ i posłem PiS na temat dzików. Była to „Otwarta Antena”, więc również widzowie dzwonili do studia. Jedna z pań powołała się na to, że nawet Komisja Europejska poparła Polskę w odstrzale dzików, więc „o co nam chodzi”. Ja...

Więcej...

Czy masowy odstrzał dzików jest potrzebny?

Ekologia :: 10 stycznia :: Komentarze (0)

Czy masowy odstrzał dzików jest potrzebny?

Mniej więcej od połowy zeszłego roku wiemy, że za rządów PiS nie będzie żadnej „dobrej zmiany dla zwierząt”. Ostatecznie nie wprowadzono oczekiwanych zmian w ustawie o ochronie zwierząt w tak ważnych kwestiach jak np. zakaz uboju rytualnego czy zakaz hodowli zwierząt futerkowych. Projekt nowelizacji ustawy padł pod presją lobby producentów...

Więcej...

Harry Cleaver, „Teoria kryzysu jako teoria walki klas” (PDF)

Walka klas :: 23 października :: Komentarze (0)

Harry Cleaver, „Teoria kryzysu jako teoria walki klas” (PDF)

Fragment wstępu do polskiego wydania książki Harrego Cleavera pt. Teoria kryzysu jako teoria walki klas, która w 2017 r. ukazała się nakładem Wydawnictwa A+. Cała książka w formacie PDF do pobrania tutaj.  

Więcej...

Sędzia w procesie osób oskarżonych po Czarnym Proteście jest uprzedzona do anarchistów?

Kontrola społeczna :: 08 września :: Komentarze (0)

Sędzia w procesie osób oskarżonych po Czarnym Proteście jest uprzedzona do anarchistów?

3 października 2016 roku w Poznaniu, część osób uczestniczących w tzw. czarnym proteście skierowała się, po zakończeniu głównej demonstracji, pod biuro PiS, by wyrazić swój sprzeciw wobec rządowych planów zaostrzenia ustawy antyaborcyjnej. Na miejscu demonstrujący zastali policjantów, w których stronę ktoś z tłumu rzucił kilka świec dymnych. W odpowiedzi funkcjonariusze...

Więcej...

Translate page

Belarusian Bulgarian Chinese (Simplified) Croatian Czech Danish Dutch English Estonian Finnish French German Greek Hungarian Icelandic Italian Japanese Korean Latvian Lithuanian Norwegian Portuguese Romanian Russian Serbian Spanish Swedish Ukrainian