Rewolucja 1905. Miejska rewolta, nowoczesna sfera publiczna i walka antykolonialna
Spotkanie wokół książki Wiktora Marca "Rebelia i reakcja. Rewolucja 1905 roku i plebejskie doświadczenie polityczne"
Poznań, 8 stycznia, godz. 18:00
Księgarnia Zemsta,
ul. Fredry 5/3a, Poznań
W spotkaniu udział wezmą Tomasz Falkowski, Przemysław Pluciński, Małgorzata Praczyk
Prowadzenie: Piotr Juskowiak
Rewolucja lat 1905-1907 to pod wieloma względami przełomowe wydarzenie w nieciągłej i pełnej sprzeczności historii rodzimej demokratyzacji. Wyznaczając kontury nowoczesnej sfery publicznej w Polsce, niejako w punkcie wyjścia zakorzenia je w doświadczeniu plebejskim. Dostarcza w ten sposób wzorca, często niedościgłego, dla wszystkich kolejnych prób politycznego upodmiotowienia klas ludowych, jawiąc się równocześnie jako jedno z najdonioślejszych ćwiczeń z antykapitalistycznego i antyimperialistycznego oporu w tej części Europy. Ważne dziedzictwo omawianego wydarzenia sprowadza się w tym kontekście do rozbudowanego repertuaru kontestacji, form samorządnej organizacji czy przejmowania prywatno-publicznych instytucji, stanowiących potencjalny punkt odniesienia dla współczesnych eksperymentów z poszerzaniem sfery publicznej. Rewolucja lat 1905-1907 stanowi również szczególny moment w historii najbardziej robotniczego z polskich miast, czyli Łodzi, potwierdzając znaczenie miejskiego protestu i produkcji alternatywnych przestrzeni dla ustanawiania proletariackiej sfery publicznej. Jako jeden z pierwszych aktów odzyskiwania miasta przez jego mieszkańców stawia nas przed wyzwaniem równie demokratycznego myślenia o współczesnych obszarach zurbanizowanych. W trakcie poznańskiej dyskusji spróbujemy zmierzyć się z tego rodzaju problemami, traktując historyczną dialektykę rebelii i reakcji jako swoistą matrycę dla późniejszych przeobrażeń polskiej sfery publicznej.
______
O książce:
"Rebelia i reakcja" to studium plebejskiego doświadczenia politycznego w czasie rewolucji lat 1905–1907. Praca analizuje uczestnictwo robotników w życiu publicznym i ideologiczne obrazy świata u progu „politycznej nowoczesności”. Wtedy to stare podstawy ładu społeczno-politycznego zaczęły kruszeć, nowe grupy ludności domagać się politycznego głosu i ukształtowały się języki polityczne nowoczesnych obozów ideowych. Nowe formy polityki spotkały się z silną, konserwatywną reakcją, która na długi czas ukształtowała polską sferę publiczną. Książka opisuje również nacjonalistyczną odpowiedź na rewolucję oraz zmianę politycznego myślenia Narodowej Demokracji przed, po i w trakcie tych wydarzeń. Przedstawiony materiał jest także przyczynkiem do badania przemian sfery publicznej w Polsce XX wieku i zrozumienia jej teraźniejszego kształtu.
Wstęp dostępny jest na stronie Praktyka Teoretyczna: http://
Pełna wersja wstępu dostępna tutaj: https://www.academia.edu/
Do nabycia tu: https://zemsta.org/pl/p/
Informacje wydawców:
Universitas
Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego
Uczestnicy:
Tomasz Falkowski – pracuje w Zakładzie Metodologii Historii i Historii Historiografii IH UAM w Poznaniu. Studiował w Toruniu (UMK), a także Poznaniu (UAM) i Paryżu (Paris I, EHESS). Główne prace: "Myśl i zdarzenie", Universitas, Kraków 2013; "Foucault. Historiozofia zdarzenia", WN UAM, Poznań 2014. Najważniejsze przekłady: Marc Ferro, "Kino i historia", PWN, Warszawa 2011; Maurice Blanchot, "Przestrzeń literacka", PWN, Warszawa 2016. Zainteresowania badawcze: historia historiografii, historia nauki, współczesna humanistyka francuska.
Piotr Juskowiak – adiunkt w Zakładzie Kulturowych Studiów Miejskich w Instytucie Kulturoznawstwa UAM w Poznaniu, redaktor czasopisma naukowego „Praktyka Teoretyczna” (kierujący działem nauki o kulturze), tłumacz. Jego zainteresowania badawcze obejmują: krytyczne studia miejskie (ze szczególnym uwzględnieniem miejskiego marksizmu); filozofię polityki; miejską ekonomię kultury; społeczno-polityczne aspekty sztuki współczesnej; procesy ekonomicznej restrukturyzacji miast postsocjalistycznych. Autor książki "Przestrzenie wspólnoty: Filozofia wspólnotowości w perspektywie badań nad miastem postindustrialnym" i współredaktor antologii "Ekologie" (razem z Aleksandrą Jach i Agnieszką Kowalczyk).
Wiktor Marzec (1985) – ukończył studia socjologiczne i filozoficzne na Uniwersytecie Łódzkim. Interesuje się socjologią historyczną, teorią dyskursu, historią robotniczą, historią pojęć i filozofią polityczną. Obecnie kończy rozprawę doktorską na Wydziale Socjologii i Antropologii Społecznej Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego w Budapeszcie (CEU) poświęconą relacji robotników do polityki w Królestwie Polskim na przełomie XIX i XX wieku. Stypendia naukowe odbywał m.in. na Uniwersytecie Michigan i na Uniwersytecie Humboldtów w Berlinie. Redaktor działu krytyczne nauki społeczne w czasopiśmie Praktyka Teoretyczna. Publikował m.in. w Thesis Eleven, Journal of Historical Sociology oraz Eastern European Politics and Societies.
Przemysław Pluciński (1978) – socjolog. Autor licznych artykułów w czasopismach specjalistycznych oraz opracowaniach zbiorowych, mniej licznych przekładów z zakresu krytycznej teorii społecznej oraz szczypty publicystyki. Absolwent Wydziału Nauk Społecznych UAM oraz Wydziału Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu. Pracował w Zakładzie Historii Gospodarczej Instytutu Historii UAM, obecnie jest adiunktem w Zakładzie Socjologii Zróżnicowania Społecznego w Instytucie Socjologii UAM. Interesuje się dynamiką ruchów społecznych, szczególnie miejskich, socjologią miasta, teorią socjologiczną, w szczególności teorią krytyczną społeczeństwa i paradygmatem komunikacyjnym oraz tak zwaną kulturą alternatywną. Radykałowie wymyślają mu od liberałów, liberałowie zarzucają socjalizm. Za młodu zaczytywał się w Abramowskim.
Małgorzata Praczyk – dr nauk humanistycznych w zakresie historii. Od 2012 roku adiunktka w Instytucie Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Autorka książki Materia pomnika. Studium porównawcze na przykładzie monumentów w Poznaniu i Strasburgu w XIX i XX wieku (Poznań 2015), redaktorka książek: m.in. Poznań w działaniu. Społeczne inicjatywy dawniej i dziś (Poznań 2016) czy Edukacja – migracja. Edukacja międzykulturowa w kontekście kryzysu migracyjnego z perspektywy krajów V4, wraz z Emilią Kledzik (Poznań 2016). Autorka licznych publikacji z zakresu antropologii miasta, studiów nad pamięcią, studiów postkolonialnych oraz historii środowiskowej. Stypendystka na Notre Dame University w Idianie, USA, w ramach American-Polish Garstka Fellowship Program (2009-2010).